راه حل این است؟

پارلمان خواهان بازنگری پیمان امنیتی با امریکا شد

 

در تازه‌ترین مورد وقوع یک انفجار انتحاری در میان معترضان در ولسوالی مهمنددره ولایت ننگرهار، حدود 68 معترض کشته و 168 تن دیگر زخمی شدند. رویدادی که پس از رویدادهای انتحاری کابل، خونین‌ترین حمله به غیر نظامیان گفته شده است.

شماری این حادثه را یک فاجعه‌ی خونین عنوان کرده‌اند. این حمله واکنش‌های گسترده‌ای را در شبکه‌های اجتماعی از جمله فیسبوک نیز به دنبال داشت. در پی آن، مجلس نمایندگان هم در نشست روز سه شنبه هفته گذشته خود در پیوند به افزایش ناامنی، بحث داشت. در نشست روز سه شنبه، شماری از اعضای مجلس خواهان بازنگری پیمان امنیتی میان کابل و واشنگتن شدند.‌

با افزایش ناامنی‌ها در بسیاری از ولایت‌های کشور و بیشتر شدن حمله‌های خونین انتحاری در کابل و ننگرهار و برخی شهرهای دیگر، شهروندان کشور حکومت را در تأمین امنیت جان مردم به ناکامی متهم می‌کنند. عده‌ای حکومت وحدت ملی را ناتوان می‌دانند و شماری هم ارگان‌های امنیتی را به کم‌کاری و سهل‌انگاری متهم می‌کنند. برخی از نمایندگان مجلس با انتقاد از حکومت وحدت ملی می‌گویند که حکومت حتی توان تامین امنیت یک ساعته اعتراض کنند‌گان را نیز ندارد.

در یک سال گذشته حمله‌های انتحاری خونینی در کابل اتفاق افتاد که از مراکز آموزشی و دولتی گرفته تا باشگاه ورزشی و مساجد را هدف قرار دادند. طی این حملات صدها تن جان‌های شان را از دست دادند. پس از افزایش این گونه حملات که مکان‌های عمومی و اجتماعات مذهبی و آموزشی هدف قرار گرفتند، مردم در صدد یافتن راه‌حل هستند.

نمایندگان مجلس در نشست سه شنبه خود روی پیمان امنیتی که در آغاز حکومت وحدت ملی میان کابل و واشنگتن امضا شد، بحث کردند و امضا شدن آن را مورد پرسش قرار دادند و گفتند که اهمیت و فایده امضای این پیمان تاکنون برای افغانستان چه بوده است؟

نمایندگان مجلس با اکثریت آرا خواهان بازنگری مواد این پیمان شدند و عده‌ای از نمایندگان هم گفتند که پیمان امنیتی میان کابل و واشنگتن هیچ فایده‌ای قابل ملاحظه برای افغانستان نداشته و باید لغو شود. آنان می‌گویند، با آن که افغانستان با آمریکا پیمان امنیتی دارد، اما هر روز به میزان حمله‌های تروریستی، و تلفات غیرنظامیان و نظامیان افزوده می‌شود.

همایون همایون نایب اول مجلس نمایندگان که ریاست این نشست را نیز به عهده داشت گفت،‌ پیمان امنیتی هیچ منفعتی تاکنون برای افغانستان نداشته و این پیمان به صورتی کنونی که “هر روز ۳۰۰ الی ۴۰۰ نفر کشته می‌شوند، به نفع افغانستان نیست.”

عبدالله بارکزی وکیل مردم ارزگان نیز مدعی شد که آمریکا با توجه به مفاد این توافقنامه عمل نکرده لذا باید این موافقنامه بررسی مجدد شود.

محمدسرور عثمانی از دیگر اعضای مجلس نیز گفت، افغانستان در بدترین وضعیت امنیتی قرار دارد و پیمان امنیتی با آمریکا هیچ گونه سودی نداشته است. او می‌افزاید که این پیمان یا باید تطبیق شود یا لغو.

به هرحال، اوضاع نابسامان امنیتی فضای پرسش را ایجاد کرده است. همه می‌پرسند مسوول این وضعیت کیست و راه حل چیست؟ اما ظاهراً پاسخی که بتواند برای مردم اقناع‌بخش باشد، وجود ندارد.

اما اینکه آیا مشکل اساسی فقظ ناکارآمدی پیمان امنیتی میان کابل و واشنگتن است یا که نه، طرف افغانستان (حکومت و همچنان تمامی بخش‌ها به شمول مردم عام و به خصوص قشر آگاه) مسوولیت دارند در چنین وضعیتی دست به کار شوند؟

به نظر نگارنده،‌ راه حل بیرون رفت از وضعیت دشوار، لغو پیمان امنیتی با امریکا نیست. بازنگری اگر شود، تاحدودی می‌تواند امریکا را وا دارد تا در تطبیق مواد آن جدی‌تر عمل کند. اما لغو پیمان امنیتی کار را به جایی نخواهد برد جز اینکه کمک‌های نظامی امریکا به افغانستان قطع شود. در این صورت بازهم افغانستان فایده نخواهد کرد.

با این همه دیده شود که خواست مجلس برای بازنگری و یا لغو پیمان امنیتی چه قدر جنبه عملی به خود می‌گیرد. پارلمانی که آن صلاحیت و هیبت و صلابت پارلمان‌های گذشته را هرگز ندارد و به یک نهادی کاملاً از دیدگاه مردم «گوش به فرمان حکومت و خنثی» تبدیل شده است. پارلمان کنونی که بیشتر از دو سال از زمان قانونی آن می‌گذرد، در هیچ موقف‌گیری خود موفق نبوده. این پارلمان نتوانسته جلو برخی فرمان‌های فراقانونی حکومت را بگیرد و در موضوعات کلان ملی موضع‌گیری موفقانه و تأثیرگذار داشته باشد.

شناخت مردم از پارلمان کنونی فقط یک چیز است. این‌که شماری از اعضای آن بارها در نشست‌های علنی بر یکدیگر اتهام‌های عجیب و غریب وارد می‌کنند و گاهی حتا با کفش و کلاه بر یکدیگر حمله می‌کنند. بیشتر از این، مردم از این نهاد قانون‌گذار کنونی توقعی هم ندارند. در دیگر کشورها اگر یک حادثه‌ی ولو کوچک امنیتی اتفاق بیفتد،‌ مسوولان امنیتی آن مورد پرسش جدی قرار می‌گیرند و پارلمان کشورهای حتا همسایه‌ی ما در موضوعات این چنینی مسوولان حکومت را فرا می‌خوانند و نظر به صلاحیت و اصول وظایف شان عمل می‌کنند. اما پارلمان افغانستان باآنکه باربار وزیران امنیتی را استیضاح کرده؛ به رغم اینکه مشکلات امنیتی به قوت خود باقی است،‌ دوباره به آن‌ها رای اعتماد داده شده. یکی از اتهام‌ها به نمایندگان مجلس این است که آنان با نامزدوزرا در بدل رأی اعتمادشان معامله می‌کنند.

به هرحال،‌ پیشنهاد اخیر مجلس برای بازنگری پیمان امنیتی با امریکا هم غیر عملی به نظر می‌رسد و تأثیرات چندانی به وضعیت شکننده‌ی امنیتی کشور نخواهد داشت. بهتر است در کنار این، برای بیرون رفت از وضعیت کنونی، راه‌های معقول‌تر و بهتری که بتواند در بهتر شدن وضعیت کشور را کمک کند، جست‌‍وجو شود.

الیاس طاهری

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *