جنگ و فقر؛ عامل بیچاره‌گی مردم

محمدعالم کوهکن

چند روز پیش بستری شدن اعضای یک خانواده‌ی تهی‌دست از شهروندان یکی از روستاهای ولایت تخار از اثر گرسنگی در شفاخانه‌ی شهر تالقان در رسانه ها بازتاب یافته بود. ظاهراً حقیقت این خبر شاید برای تعدادی باور کردنی نیست. اما قدر مسلم و واقعیت انکار ناپذیر این است، که افغانستان در زمره‌ی فقیرترین کشور های جهان قرار دارد؛ اکثریت مردم این کشور زیر خط فقر، با فقر چند جانبه مجبور به ادامه‌ی حیات اند و در حدود نیمی از شهروندان 16 میلیونی واجد شرایط کار در مملکت ما بیکار اند.

ادامه‌ی جنگ های خونین و ویرانگر همه روزه امکانات و فرصت های زندگی را از مردم ما می‌گیرد. دوام جنگ از یک‌سو سرمایه‌ی بشری افغانستان را نابود می‌کند، همه روزه ده ها انسان این سرزمین سربه نیست می‌شوند و از سوی دیگر خانواده ها مجبور به ترک خانه ها و محل زندگی شان شده در داخل و خارج کشور راهی دیار مهاجرت می‌شوند. همین‌گونه درگیری و جنگ به زیرساخت های اقتصادی بیشترین ضرر و صدمه را وارد می‌کند، که بازسازی آن‌ها در شرایط صلح آمیز میلیارد ها دالر هزینه می‌خواهد.

جنگ و بی ثباتی از عوامل اساسی فقر در افغانستان شمرده می‌شود، که فقر و بیچاره‌گی شهروندان این سرزمین را در پی دارد. جنگ و فقر دو پدیده‌ی منفوری اند که بر زندگی مردم افغانستان تسلط دارند و یکی عامل تداوم دیگری است.

اخیراً وزارت اقتصاد افغانستان پایین بودن سرعت رشد اقتصادی، رشد بی رویه‌ی نفوس، کسر تجارت و بی‌کاری را از عوامل اصلی فقر در کشور عنوان کرد. این وزارت طرح هایی را برای فقرزدایی در کشور اعلان کرد، که “استراتیژی افغانستان مؤلد”، “طرح اقتصادی یک ولایت یک محصول” و “طرح پروژه‌ی اشتغال‌زای” از این جمله اند. این طرح ها برنامه های استراتیژیک مهمی اند، که تطبیق درست آن در عمل امکان کاهش میزان فقر و بیچاره‌گی مردم افغانستان را در پی خواهد داشت. اما برای تحقق این برنامه ها حکومت و مردم نیاز به زمینه و بستر مناسب امنیتی دارند، که متأسفانه در کل کشور به غیر از مراکز شهر های افغانستان به خصوص کلان‌شهر ها چنین بستر فراهم نیست.

جنگ از عوامل بزرگ فقر در افغانستان است، اما تنها عامل آن نیست. در کشور های توسعه نیافته‌ی دیگر دنیا که جنگ وجود ندارد، فقر وجود دارد. اگر چه تلاش برای دست‌یابی به صلح دایمی و پایدار از نیازهای اولیه و اساسی جامعه ما به شمار می‌آید، اما، تا رسیدن صلح واقعی و با عزت رسیده‌گی به نیازهای اولی دیگر انسان های این سرزمین و فقرزدایی از وظایف مهم و تأخیر ناپذیر مدیران دست اولیه مملکت است.

به نظر می‌رسد دولت برنامه هایی برای فقرزدایی و توسعه‌ی اقتصادی در کشور دارد. در یک سال اخیر رییس جمهور غنی قدم‌هایی را برای توسعه‌ی تجارت، گشودن راه های بدیل ترانزیت، تأسیس دهلیز های هوایی برداشت. این گام ها می‌تواند مقدمه‌ای برای رونق اقتصاد و تجارت افغانستان باشد. در کنار آن فرصت های مؤثر دیگری باید در راستای اشتغالگزایی فراهم کرده شود.

دولت افغانستان و برخی ازمان های اقتصادی دنیا خوشبینی هایی را در مورد توسعه‌ی اقتصادی افغانستان در سال های پیش‌رو ابراز  کرده اند. به گفته‌ی مسوولان وزارت اقتصاد کشور میزان رشد اقتصادی در سال گذشته 2،7% بوده، که این رقم تا اواخر سال‌جاری به  3% و تا پنج سال آینده به 5،5 % افزایش خواهد یافت. در عین حال بانک انکشاف آسیایی با نشر یک گزارش میزان رشد اقتصادی افغانستان را در سال 2019 2،5% پیشبینی کرده است.

حکومت های پاسخگو و مسوول نیازمندی های اولیه‌ی مردمش را تشخیص داده و در صدد تأمین چنین نیازمندی ها تلاش می‌کند. در اوضاع و شرایط بحرانی افغانستان رسیده‌گی به همه‌ی مشکلات شهروندان کار آسانی برای حکومت و نهاد های سیاسی و اداری نیست. مدیران پاسخگو و سیاستمداران دلسوز و فهیم در جوامع بشری با ایستاده‌گی و فداکاری به مشکلات غلبه کرده و بحران هارا پشت سر گذاشته اند.

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *