ریاست مجلس در گرو یک نقطه

الیاس طاهری

چیزی بیشتر از یک ماه از اعلام نتایج انتخابات جنجالیِ پارلمان در کشور و آغاز به کار نمایندگان جدید می‌گذرد. مجلس نمایندگان در این مدت هیچ کاری را از پیش نبرده و حتا موفق نشده هیئت اداری خود را انتخاب کند. انتخابات داخلی به منظور برگزیدن رییس این مجلس، جنجالی شده و طی یک ماه اخیر دست کم دو بار نمایندگان بین هم به درگیری فزیکی پرداختند که نوارهای تصویری آن در رسانه‌های اجتماعی به صورت گسترده دست به دست می‌شود.

پس از انتخابات دور دوم ریاست مجلس به تاریخ بیست‌وهشتم ثور، میررحمان رحمانی 123 رأی گرفت و کمال ناصر اصولی 55 رأی به دست آورد. در یکی از برگه‌های رأی که به نفع میررحمان رحمانی به کار رفته، با یک «نقطه» نشانی شده‌است. در حالی‌که آقای رحمانی از سوی رییس موقت مجلس، برنده اعلام شد؛ اما رقیب او کمال ناصر اصولی و جمعی از هوادارانش این برگه رأی را باطل خوانده و تمام پروسه انتخابات را زیر پرسش برده و ریاست آقای رحمانی را نپذیرفتند.

در حال حاضر تمام جنجال‌ها و تنش‌ها بر سرِ همین یک «نقطه»ی اضافی است که سرنوشت ریاست مجلس نمایندگان در گرو آن می‌باشد.

این برگه‌ی رأی که قبلاً باطل اعلام شده بود، قرار بود در نشست روز چهارشنبه به رأی عمومی گذاشته شود تا این جنجال خاتمه یابد؛ اما اعضای مجلس، نشست را با حمله‌های تند لفظی بر یکدیگر ادامه دادند. حضور چند نماینده‌ی احساساتی و بی‌حوصله در مجلس سبب شد که روی نحوه رأی‌گیری درباره این برگه که «سرّی باشد یا علنی» توافق صورت نگیرد. بناءً نمایندگانِ طرفدار میررحمان رحمانی، او را به کرسی ریاست مجلس نشاندند و این موضوع باعث درگیری فزیکی میان اعضای مجلس شد. نوار تصویری که از جریان درگیری به رسانه‌ها درز کرده نشان می‌دهد که برخی از این نمایندگان چوکی ریاست را دور انداخته و میز کاری رییس مجلس را هم شکستند.

از سویی هم شماری از نمایندگان با استناد به ماده‌ی 106 قانون اساسی، می‌گویند که رأی‌گیری بالای این برگه، ایجاب پنجاه به اضافه یک را نمی‌کند و با تأیید اکثریت اعضای حاضر در تالار قابل حل است؛ اما عده‌ی دیگر بر اکثریت پنجاه جمع یک تأکید دارند. ماده 106 قانون اساسی این گونه صراحت دارد: «نصاب هریک از دو مجلس شورای ملی، هنگام رای‌گیری با حضور اکثریت اعضا تکمیل می‌شود و تصامیم آن با اکثریت آرای اعضای حاضر اتخاذ می‌شود؛ مگر در مواردی که این قانون اساسی طوری دیگر تصریح کرده باشد.»

به هرحال، گذشته از همه موارد دیگر، آن «نقطه»ی جنجالی که تبدیل به یک کورگره شده و پارلمان را با بن‌بست این چنینی روبه‌رو کرده است، یک چیز را به خوبی برای مردم افغانستان نشان می‌دهد که متأسفانه یک پارلمان بسیار ضعیف و بی اراده و بدتر از پارلمان‌های گذشته به نمایندگی از آن‌ها روی کار شده‌است که نمی‌تواند حتا خودش را مدیریت کند. پارلمانی که اعضای آن نمی‌توانند به حرف یک‌دیگر گوش دهند و یا مشکلات و اختلاف نظرهای حداقل داخل مجلس را با شیوه‌های انسانی، مسالمت‌آمیز و قانونی حل کنند، چه‌طور می‌تواند به حل چالش‌های کلان کشوری مفید و ممد واقع شود. پارلمان کنونی خود به یک معضل برای مردم افغانستان تبدیل شده‌است.

انتظارها و امیدهای زیادی از این پارلمان نزد شهروندان کشور وجود داشت. امیدهایی خلق شده بود که مجلس این دور به دلیل حضور نیروهای اکثراً جوان، شاید بتواند بهتر از تجربه‌های گذشته عمل کند. امید می‌رفت این نمایندگان جدید که اکثراً چهره‌های جوان هستند، از راه گفت‌وگو و تفاهم مسایل خُرد کلان کشوری را به بحث گرفته و گِرهی از معضلات موجود را باز کنند. اما حالا که عملکردهای یک ماه اخیر اکثر اعضای مجلس را می‌بینیم، متأسفانه چنین توقعی از آن‌ها بسیار بی‌جا می‌نماید. امیدواری مردم از این پارلمان به یأس مبدل گشته و پارلمان کنونی نتوانست آن صلابت و ابهت حداقل مجلس‌های گذشته را در خود حفظ کند. رفتارها، گفتارها و عملکردهای اخیر طرفداران دو تیم رقیب بر سرِ کرسی مجلس چنان بی‌شرمانه و دور از انتظار بودند که از کودکان در کوچه و بازار چنین سر نخواهد زد!

هرچند که صادر کردن حکم کلی در مورد نمایندگان مجلس درست نیست. در میان اعضای مجلس چهره‌هایی هم هستند که در این کشمکش‌ها خاموشی و بی‌طرفی اختیار کرده‌اند و نقشی در جنجال پیش آمده ندارند؛ اما بدون شک وضعیت کنونی در مجلس روی فعالیت‌ها و تأثیرگذاری همه اعضا سایه افگنده و آن‌ها را زیر سوال می‌برد. هر عضو مجلس مسوولیت داشت که مطابق به توان خود باید تلاش می‌کرد تا وضعیت به اینجاها نمی‌کشید. نباید چنین می‌شد که شد. ولی حالا به نظر می‌رسد که کنترل اوضاع از دست خودِ مجلس رفته و به آسانی این مشکل حل نخواهد شد.

در شرایطی که اوضاع امنیتی و سیاسی در کشور تقریباً به حالت اضطرار است، چشم‌های امید تنها به پارلمان دوخته شده بود و انتظار می‌رفت که این نهاد که اعضایش نمایندگان مردم هستند، بتواند به حل گوشه‌ای از این بحران سیاسی- امنیتی جاری مفید واقع شده و از بدتر شدن اوضاع در این حوزه‌ها جلوگیری کند. اما اکنون اعضای مجلس نمایندگان چنان درگیر یک «نقطه»ی جنجالی در داخل پارلمان شده‌اند که هیچ چیزِ دیگر برای شان مهم نیست. انگار فقط کرسی ریاست مجلس است که هرکسی به آن تکیه زد، عالم همه از آنِ اوست! دیگر نه کسانی‌که به آن‌ها رأی داده‌اند مهم اند و نه منافع جمعی و نام و آبروی پارلمان و نه دیگر موضوعات جاری در کشور.

نظر به اتهام‌هایی که در گذشته بارها علیه اعضای مجلس قبلی وارد می‌شد و اینکه گویا بعضی نماینده‌های مجلس جاسوسی و نوکری کشورهای همسایه را می‌کنند و حتا گفته می‌شد برخی این وکلا در انتقال افراد انتحاری توسط موترهای شیشه سیاه خود به بخش‌های مهم شهر کابل دست دارند. دور از تصور نیست که پارلمان کنونی نیز بازیچه‌یی برای نفوذی‌های کشورهای همسایه قرار گرفته باشد. در تنش‌های فعلی مجلس نیز به نظر می‌رسد دست‌هایی از بیرون پارلمان و حتا بیرون از کشور در داخل مجلس کار می‌کنند تا اوضاع را هرچه پیچیده‌تر ساخته، اختیار مجلس را به دست بگیرند و از وضعیت پیش‌آمده به نفع خود استفاده کنند. اما اگر چنین باشد، این ضعف نمایندگان است که هوشیاری به خرج نمی‌دهند و متوجه بهره‌برداری‌ها از نام و جایگاه پارلمان به دست بیگانگان و افراد بیرون از مجلس نیستند. از طرفی هم اعضای مجلس مسوولیت‌های کلان سیاسی و انسانی خود در برابر کشور و مردم را کنار گذاشته و به کرسی ریاست مجلس چنان چسبیده‌اند که کار را به چاقوکشی و آبروریزی رسانده‌اند.

نمایندگان مجلس بدانند که در برابر تمامی چالش‌های موجود در کشور، در پیشگاه مردم مسوول هستند و بی‌توجهی به اوضاع نابسامان جاری خیانتی‌ست نابخشودنی. اما در پایان، حرف این است که هر بن‌بستی در نهایت باید بشکند. بن‌بست پارلمان نیز هرچند دیر اما باید بشکند و به این رسوایی و کشمکش‌های «نقطه»ی جنجالی نقطه‌ی پایان گذاشته شود. اکنون زمان آن رسیده که نقطه را با نقطه جواب دهند. چنان‌چه در یک ماه اخیر هیچ میکانیسم دیگری پاسخ نداد، بعد از این هم نمایندگان از راه‌های دیگر به نتیجه نخواهند رسید. بهتر است از همان راهکار مجلس شانزدهم که انتخابات کرسی ریاست به نزاع کشانده شده بود، استفاده شود و با یک دعائیه به این مشکل نیز پایان داده شود.

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *