اجماع داخلی، ضامن صلح واقعی

الیاس طاهری

موضوع صلح، پس از سپری شدن انتخابات ریاست‌جمهوری، بار دیگر وارد میدان گرم سیاست شده‌است و تقریباً همه نشست‌های سیاسیون در کابل بر محوریت «صلح» می‌چرخند.

پیش از این، احزاب و حلقات سیاسی در کنار اینکه صلح را به زبان می‌آوردند، توجه بیشتر را به انتخابات معطوف کرده بودند؛ زیرا تا یک ماه پیش ما در آستانه‌ی برگزاری انتخابات بودیم. هرچند در شعارهای انتخاباتی کاندیدان، صلح یکی از اولویت‌های آن‌ها بود؛ اما برای مدت کوتاهی تلاش‌های صلح عملاً از سوی حکومت و امریکا متوقف شده بود.

پس از دو ماه وقفه، اکنون تلاش‌ها برای آغاز دوباره گفت‌وگوهای صلح در جریان افتاده و برخی از گروه‌ها و چهره‌های سیاسی در کابل، تلاش می‌کنند تا ابتکار عمل را به دست بگیرند و حتا جدا از حکومت، با طالبان وارد مذاکره شوند.

به باور نگارنده، سیاسیون باید تمامی اختلاف نظرها و رقابت‌های سیاسی‌شان را کنار بگذارند و در میدان صلح از یک موقف واحد وارد شده و حرف بزنند؛ زیرا ختم جنگ و برقراری صلح خواست همه‌ی شهروندان کشور است. از جنگ و خشونت، هیچ‌کسی در داخل کشور منفعت نمی‌برد؛ جز حلقات کوچکی که بعد از این به آن‌ها هم نباید موقع داده شود. سال‌هاست حلقات خبیث، شریر و بدکار زیر نام طالب و تازگی‌ها هم داعش و …، با حمایت استخبارات برخی کشورهای بیگانه، کشور ما را ناآرام ساخته و خون مردم را در گوشه‌گوشه‌ی این خاک، به زمین می‌ریزند.

اکنون برای برچیدن گلیمِ مافیای جنگ و خونریزی، فرصت تأریخی مهیا شده‌است. حالا بر نخبه‌گان سیاسی وطن‌دوست است که چه‌گونه از این فرصت بی‌پیشینه به نفع کشور و مردم خود استفاده می‌کنند. متأسفانه تا این جای کار، هیچ نشانه‌ی امیدوار کننده مبنی به استفاده از این فرصت در داخل کشور از سوی سیاسیون به چشم نمی‌خورد. نیروهای سیاسی در کابل، هنوز بر مبنای دیدگاه‌های تنگِ حزبی-گروهی و سیاسی عمل می‌کنند. حاضر نیستند اختلاف‌ها و رقابت‌های سیاسی شان را حداقل در بحث صلح کنار بگذارند.

حکومت به‌عنوان نماینده مشروع، رسمی و قانونی مردم باید طرف اصلی مذاکره با گروه طالبان باشد. در این باره نباید در هیچ‌کجا بحث شود. روی این موضوع باید اجماع به‌میان آید. احزاب و دیگر گروه‌ها و چهره‌های سیاسیِ بانفوذ می‌توانند در کنار حکومت قرار گرفته و بسیار خوب عمل کنند. اگر گپ از وطن‌دوستی و خدمت به مردم باشد که همین‌جا جایش است تا مدعیان ثابت سازند که دروغ نمی‌گویند. جبهه ساختن در مقابل حکومت و موضع‌گیری مخربانه در برابر نظامی که مدافع مردم است، هم‌سویی مطلق با طالبان و حامیان آن‌هاست. موضع‌گیری‌های برخی از چهره‌های سیاسی و رهبران احزاب ، گاهاً بسیار ناشیانه و مخرب است و اگر اوضاع به همین منوال ادامه یابد، ما به این زودی‌ها به صلح نزدیک نخواهیم شد.

به هرحال، نبود اجماع داخلی پیامدها و عواقب جدی و بدی را به همراه دارد. فاصله‌یی که میان محمد اشرف غنی رییس‌جمهور و چهره‌های سیاسی بیرون از حکومت ایجاد شده‌است، به هر قیمتی باید برداشته شود. این فاصله و ناهمآهنگی سیاسیون نه‌تنها که در رسیدن به صلح واقعی ما را کمک نمی‌کند؛ بلکه کشور را به سوی مشکلات خطرناک‌تری سوق می‌دهد. هرگاه سیاسیون و بازی‌گران فرصت‌طلب برای قدرت، در مواجهه با حکومت باشند. حتماً تلاش خواهند کرد تا جداگانه با طالبان بنشینند و این به معنای دور زدن حکومت و نظام جمهوریت است.

اجماع جهانی تاحدودی در قبال صلح افغانستان به‌میان آمده‌است. تقریباً تمامی کشورهایی که در افغانستان به‌نحوی دخیل‌اند اعلام کرده‌اند که در مورد مشکل افغانستان باید از طریق راه‌حل سیاسی پرداخته شود و مهم‌تر از همه به رهبری خود افغان‌ها.

واقعیت دیگر این است که امریکا انتخابات ریاست‌جمهوری در پیش دارد و دونالد ترمپ رییس‌جمهور برحال ایالات متحده یکی از نامزدان این انتخابات است. پایان دادن به جنگ 18 ساله‌ی امریکا در افغانستان، از مهم‌ترین شعارهای ترمپ در این دور انتخابات است. یعنی آقای ترمپ در حال حاضر به گزینه‌ی خارج ساختن نیروهای نظامی‌اش از افغانستان هم فکر می‌کند. برخی تحلیل‌گران می‌گویند که ترمپ اگر بخواهد، مثلی که از سوریه نیروهایش را بیرون کرد، از افغانستان نیز دستور خروج خواهد داد. بنابراین، این نگرانی به‌خاطری پیدا شده که ترمپ در این مورد بسیار عجله دارد تا دست‌آوردی برای رأی‌دهندگان در امریکا ارائه کند.

در این طرف، حکومت اما تأکید دارد که از یک سو نباید برای خروج عجله شود و از جانب دیگر طالبان باید با حکومت افغانستان به صورت مستقیم مذاکره کنند. اما طالبان همواره اعلام کرده‌اند که با حکومت حرف نمی‌زنند و در صورتی که با طرف امریکایی به توافق برسند، بعد با تمام نیروهای سیاسی در افغانستان مذاکره می‌کنند. چنین وضعی، می‌تواند زمینه‌ی باج‌خواهی و باج‌دهی را نیز مهیا سازد. سیاسیون مخالف آقای غنی که در کمینِ فرصت‌اند، طبیعی است که آرام نمی‌نشینند.

با این حساب، نگرانی به وجود می‌آید که نشود آقای ترمپ سیاسیون مخالف حکومت را در مذاکره با طالبان که زیر نام گفت‌وگوهای بین‌الافغانی برگزار می‌شود، حمایت کنند. زیرا برای ترمپ رأی گرفتن از مردم امریکا و راه یافتنِ دوباره‌اش به کاخ سفید مهم‌تر از بحث افغانستان است. هرچند احتمال چنین امری بسیار ضعیف است؛ اما چون اوضاع پس از صلح برای افغانستان بسیار حیاتی و مهم است، این سناریو می‌تواند منحیث یک نگرانی در میان مردم مطرح باشد.

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *